Friday, January 16, 2026

အနောက်တံခါးက ကျူးကျော် ရခိုင်ရွာသစ်များ

 
ဓာတ်ပုံ - ကိုးတန်ကောက်အနီးက ရခိုင်ရွာသစ်။ (၂၀၁၈ ဇန်နဝါရီ ၇)


၂၀၁၈ မှာ မောင်တော ခရီးစဉ်သွားတော့ အင်းဒင်၊ ကြိမ်ချောင်း၊ ကိုးတန်ကောက် စတဲ့ ရွာတွေကို ပြန်ရောက်တယ်။ အဲ့ဒီမှာ ကိုးတန်းကောက်ရွာနားမှာ ရွာသစ်တရွာ တည်နေတာ တွေ့ရတယ်။ ပါလာတဲ့သတင်းထောက်တွေက ကားပေါ်ကဆင်းပြီး စနည်းနာကြတာပေါ့။

သွပ်မိုး ထရံကာ၊ သုံးထပ်သားကာတဲ့ အိမ်ခြေ ၂၀ လောက် အသစ်ဆောက်နေတာ တွေ့တယ်။ ဒီရွာသစ်နဲ့ မနီးမဝေးမှာတော့ မီးရှို့ခံထားရဲ့ မွတ်ဆလင်ရွာတွေ ရှိတယ်။ ဘူဒိုဇာနဲ့ထိုးပြီး ရှင်းလင်းရေးလုပ်နေတာ ရှိတယ်။

ဒီရွာသစ်ထဲ ရောက်လာကြတဲ့လူတွေက ရခိုင်လူမျိုးတွေ၊ ဒါပေမဲ့ မောင်တော စစ်တွေ ရသေ့တောင် ဒေသခံတွေ မဟုတ်ကြဘူး။ ကျနော် ဒါကို သတိထားမိတာက စကားပြောတဲ့ လေသံ။ အဲ့ဒါနဲ့ တွေ့တဲ့လူတွေကို မေးကြည့်တော့ အများစုက သံတွဲ၊ ဆင်ခေါင်းရွာဘက်က လူတွေဖြစ်နေတယ်။ တောင်နဲ့မြောက် အဝေးကြီး။

ဆင်ခေါင်းရွာဆိုတာ ၂၀၂၄ ဇွန်လတုန်းက စစ်တပ်က ဗုံးကြဲလို့ လူ အနည်းဆုံး ၆၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့တဲ့ ငါးဖမ်းဇုန်ရှိတဲ့ ရွာကြီး။ တချို့လည်း ဂျိတ္တော၊ လင်းသာဘက်ကလူတွေပါတယ်။ ဂျိတ္တော၊ လင်းသာဆိုတာ သံတွဲ ငပလီနားက ရေလုပ်ငန်းလုပ်ကြတဲ့ ရွာကြီးတွေ။ ရောက်လာတဲ့လူအများစုက ချို့တဲ့ကြတယ်၊ ကလေးတွေကို မေးတော့ အသက် ၇ နှစ် ၈ နှစ်တွေ၊ ကျောင်းမနေဖူးကြဘူး။

ဒီလူတွေ ဘယ်လိုလုပ်ပြီး ဒီနေရာတွေကို ရောက်လာကြတာလဲ။

အစ္စရေး အနောက်ဘက်ကမ်းမှာ ပါလက်စတိုင်းတွေပိုင်တဲ့ မြေနေရာတွေကို ဂျူးတွေက ဝင်စီး၊ မောင်းထုတ်တာကို Fauda ဆိုတဲ့ ဇာတ်ကားထဲ ပထမဆုံး ကြည့်ဖူးတယ်။

ဒီဇာတ်ကားက ၂၀၁၅ တုန်းက စရိုက်ခဲ့တာ။ ဒီဆီးရီးကို အစ္စရေးရဲ့ ဝါဒဖြန့်ချိရေးလို့ ဝေဖန်ကြပါတယ်။ ပြောရရင် ရခိုင်မှာ တကယ့်ပြဿနာတွေ မစသေးတဲ့အချိန်ပေါ့။ အစ္စရေး-ပါလက်စတိုင်းအရေးကလည်း ခုလိုမျိုး ကမ္ဘာ့စာမျက်နှာပေါ် အုံးအုံးကြွက်ကြွက် မဖြစ်သေးဘူး။

ဒီအကြောင်း လိုက်ရှာဖတ်တော့ အဲ့ဒီလူတွေနဲ့ပတ်သက်တဲ့အကြောင်းအရာက အတော်ရှုပ်ရှုပ်ထွေးထွေး ဖတ်ရတယ်။ အစ္စရေးအစိုးရက ခွင့်ပြုထားတဲ့ နယ်မြေလုသူတွေရော၊ ခွင့်မပြုဘဲ ထင်ရားစိုင်းနေတဲ့ နယ်မြေခံတွေရော။ အမျိုးသားရေးသမားတွေက အစိုးရကို အကြပ်ကိုင်တာတွေကြောင့် ဥပဒေစိုးမိုးရေးနဲ့ အမျိုးသားရေးကြားမှာ ဗျာများနေတာတွေရော စုံလို့။

ဒီ နယ်မြေလုသူတွေဟာ ခုချိန်ထိ အနောက်ဘက်ကမ်းမှာ မထူးတော့တဲ့ သတင်း၊ မထူးတော့တဲ့ အကြောင်းအရာ ဖြစ်နေပါပြီ။ ဘယ်အချိန် သတင်းဖတ်ဖတ် new settlements in west bank ဆိုတဲ့ သတင်းတွေကို အမြဲဖတ်ရဆဲပါပဲ။

ရခိုင် မောင်တောက အပြန် ဒီအကြောင်းကို Forsaken at the ‘western gate’ ဆိုပြီး Frontier Myanmar မှာ ကျနော် ဆောင်းပါးရေးခဲ့ပါတယ်။

ရခိုင်တောင်ပိုင်းက လူတွေကို မြောက်ပိုင်းက ရွာသစ်တွေဆီ ပို့တာက 'အနောက်ဘက်တံခါး ကာကွယ်ရေး' ဆိုတဲ့အဖွဲ့ပါ။ ဒီအဖွဲ့က သံတွဲ၊ ဆင်ခေါင်း၊ ဂျိတ္တော လင်းသာဘက်က ဆင်းရဲချို့တဲ့တဲ့ မိသားစုတွေကို 'အိမ်နေရာပေးမယ်၊ မြေနေရာပေးမယ်၊ စားသောက်စရိတ် ထောက်ပံ့ပေးမယ်' လို့ ကတိပေးပြီး ခေါ်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ အများစုက အဲ့ဒီသတင်းကို Viber ကနေတဆင့် သိရတာလို့ ဆိုတယ်။

အဲ့ဒီတုန်းက သိရတဲ့စာရင်းအရ အိမ်ထောင်စု ၅၀ လောက်ရှိမယ်။ ထပ်လည်း လာအုန်းမယ်လို့ သူတို့က ပြောတယ်။ အားလုံး ကတိပေးပြီး ခေါ်လာပေမဲ့ ဒီရောက်တော့ လူအုပ်ကြီး ဒုက္ခရောက်ကြတယ်။ အဓိကကတော့ ဘယ်ကစပြီး လုပ်ကိုင်စားသောက်ရမှန်း မသိကြတာပါ။

ဆန်ပေးတယ်၊ ဆီးပေးတယ်၊ အိမ်ပေးတယ်ဆိုပေမဲ့ ပိုက်ဆံ တပြားမှ မရှိတော့ လှေမဝယ်နိုင်ဘူး။ လှေမရှိတော့ ရေထဲ မဆင်းနိုင်ဘူး။ နောက်ဆုံး လှေရှိရင်တောင် ရေကြောနားမလည်တော့ ဘယ်နေရာမှာ ငါးရတယ်ဆိုတာ မသိဘူး။

ရခိုင်မှာ ရွာမှာနေကြသူအများစုထဲ တော်ရုံလူက တောင်တက် မျှစ်ချိုး၊ ကြိမ်ခုတ်တော့ တတ်ကြတာချည်း။ ဒါပေမဲ့ ဒီလူအုပ်ကြီးဟာ သူ့နောက်မှာ မေယုတောင်ကြောကြီးရှိပေမဲ့ တော မကျွမ်းတော့ ဘယ်နေရာမှာ ထင်းခုတ်ရမယ်ဆိုတာတောင် မသိကြဘူး။

အဲ့ဒီတုန်းက ဝန်ကြီးချုပ် ဦးညီပုကို ကျနော် ဒီကိစ္စမေးပါတယ်။ ဒီလူအုပ်ကြီးကို ခေါ်ချလာတဲ့လူတွေကို ဘယ်သူက ခွင့်ပြုတာလဲဆိုတဲ့ကိစ္စပါ။ ဦးညီပုမှာလည်း တိကျတဲ့အဖြေ မရှိပါဘူး။

နောက်ပိုင်းတော့ ဒီလူအုပ်ကြီး သတင်း မကြားရတော့ပါဘူး။ တချို့လည်း သူ့တို့ဇာတိ ဆင်ခေါင်း ဂျိတ္တော ပြန်သွားကြတယ်လို့ ဆိုတယ်။ တချို့လည်း စစ်တွေမှာ ကျဘမ်းလုပ်နေကြတယ်ဆိုတယ်။

'အနောက်ဘက်တံခါး ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့' အတွက်တော့ ဒီစီမံကိန်းက အထ မမြောက်လိုက်တဲ့ စီမံကိန်းတခုလို့ ဆိုမလား မပြောတတ်ပါ။ ဒါပေမဲ့ ဒီ ရခိုင် မိသားစုများစွာကတော့ အမျိုးသားရေး လှုပ်ရှားမှုတခုအောက်မှာ လူမသိ သူမသိ အသုံးချခံလိုက်ရတယ် ဆိုတာကိုတော့ ငြင်းလို့ မရပါဘူး။

မြတ်ကျော်သူ

ဓာတ်ပုံ - ကိုးတန်ကောက်အနီးက ရခိုင်ရွာသစ်။ (၂၀၁၈ ဇန်နဝါရီ ၇)

#January 16, 2029 (Myat Kyaw Thu's FB post)

No comments:

Post a Comment