မူစာဒေဝန်ဗလီ၏ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ထူးခြားချက်များ
ရခိုင်ပြည်နယ်၊ စစ်တွေမြို့ရှိ မူစာဒေဝန်ဗလီသည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရှေးဟောင်းအစ္စလာမ်သာသနာ့အဆောက်အအုံများအနက် သမိုင်းတန်ဖိုးကြီးမားသော နေရာတစ်ခုဖြစ်သည်။
ဤဗလီကို သက္ကရာဇ် ၁၇၀၀ ကျော် (အေဒီ ၁၈ ရာစု) ဝန်းကျင်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းများက ဆိုပါသည်။ ၎င်းသည် ရခိုင်ဘုရင်များလက်ထက်နှင့် ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦးကာလများ၏ ယဉ်ကျေးမှု အဆက်အစပ်ကို ဖော်ပြနေပါသည်။
စစ်တွေမြို့ရှိ နာဇီရပ်ကွက် မွတ်စလင်သုသာန်ဝင်းအတွင်း တည်ရှိပြီး ၎င်းနေရာတွင် ရှိုက်မှုစာအလီ (Sheikh Musa Ali) အမည်ရှိ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ကို အစွဲပြု၍ တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
မူစာဒေဝန်ဗလီသည် ရှေးဟောင်းအနုပညာလက်ရာများ ပါဝင်သည့် အဆောက်အအုံတစ်ခုဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ဗလီ၏ အမိုးခုံး (Dome) နှင့် နံရံကပ်ဒီဇိုင်းများသည် ထိုခေတ်ကာလက အရှေ့တိုင်းနှင့် အစ္စလာမ်ဗိသုကာပညာ ပေါင်းစပ်မှုကို ထင်ဟပ်စေသည်။
ဆရာဦးဘိုးချယ်၏ မှတ်တမ်းများအရ ရှိုက်မှုစာအလီ (သို့မဟုတ်) မူစာဒေးဝန်သည် ထိုခေတ်ကာလက ဘာသာရေးနှင့် လူမှုရေးအရ ဩဇာတိက္ကမကြီးမားသော ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ၎င်းအား ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် ဤဗလီကို အမည်ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
စစ်တွေမြို့၏ နှစ်ပေါင်း ၃၀၀ နီးပါးသက်တမ်းရှိသော ရှေးဟောင်းအဆောက်အအုံတစ်ခုအနေဖြင့် ရခိုင်ဒေသအတွင်း အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်တို့၏ အခြေချနေထိုင်မှုနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုဆိုင်ရာ သမိုင်းအထောက်အထားတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မြန်မာမွတ်စလင်သမိုင်းပညာရှင် ဆရာဦးဘိုးချယ်က ၎င်း၏စာအုပ်တွင် စနစ်တကျ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ယနေ့ခေတ် သုတေသီများအတွက် ခိုင်လုံသော သမိုင်းအချက်အလက်တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။

